Swędzenie pochwy – przyczyny, diagnostyka i leczenie

• Najczęstsze przyczyny swędzenia pochwy to infekcje intymne, podrażnienie po kosmetykach lub detergentach, reakcje alergiczne, suchość związana z niskim poziomem estrogenów oraz choroby skóry okolicy sromu.
• Gdy swędzi pochwa, zwróć uwagę na czas trwania dolegliwości i dodatkowe objawy: rodzaj wydzieliny, zapach, ból, pęcherzyki, zmiany skórne, częste oddawanie moczu lub gorączkę.
• Doraźnie można odstawić zapachowe kosmetyki, zrezygnować z irygacji pochwy, założyć luźną bieliznę i zastosować chłodne okłady na zewnętrzne narządy płciowe. Domowe sposoby nie zastępują diagnostyki.
• Uporczywe swędzenie pochwy, nawracające objawy, ciąża albo ból podbrzusza wymagają konsultacji lekarskiej.

Więcej o typowych objawach opisuje artykuł Infekcja grzybicza pochwy. Pozostałe materiały dotyczące zdrowia intymnego znajdziesz w dziale [ginekologia](https://medicept.pl/zdrowie-intymne/).

• ginekologia
• co może oznaczać brązowe plamienie i kiedy wymaga diagnostyki
• Pieczenie pochwy

Nie każde swędzenie pochwy oznacza infekcję. Infekcje intymne trzeba różnicować z podrażnieniem okolic intymnych, reakcją alergiczną oraz dermatozami zewnętrznych narządów płciowych.

Swędzenie okolic intymnych może wynikać z kontaktowego zapalenia skóry. Możliwe przyczyny to nowe środki higieny osobistej, pachnące podpaski, wkładki higieniczne, barwiony lub perfumowany papier toaletowy, lateks, substancje zapachowe, proszek do prania albo płyn do płukania tkanin. Objawy mogą nasilać także wilgoć, tarcie, niewłaściwa bielizna, noszenie syntetycznej bielizny i obcisłych ubrań [4].

Inne możliwe przyczyny to atopowe zapalenie skóry, łuszczyca, liszaj twardzinowy i liszaj płaski. Zmiany skórne warg sromowych, białe plamy, pęknięcia, owrzodzenie, krwawienie lub świąd o niejasnym pochodzeniu wymagają oceny lekarza. Uporczywy świąd nie powinien być automatycznie uznawany za infekcję grzybiczą [4].

Swędzenie pochwy bez nieprawidłowej wydzieliny może wiązać się z suchością i zmianami błony śluzowej.

W okresie okołomenopauzalnym niski poziom estrogenów może prowadzić do ścieńczenia błony śluzowej pochwy, suchości, pieczenia i swędzenia oraz bólu podczas współżycia. Podobne dolegliwości mogą pojawić się w innych stanach hipoestrogenizmu. W tej grupie przyczyny swędzenia nie wynikają z zakażenia, dlatego potrzebne może być inne leczenie niż w przypadku infekcji [5].

Jeżeli objawy pojawiają się cyklicznie razem z innymi dolegliwościami miesiączkowymi, pomocne może być obserwowanie związku z fazą cyklu; osobno omawiamy mdłości przed i podczas okresu.

Postępowanie zależy od przyczyny. Swędzenie pochwy wywołane zakażeniem wymaga innego leczenia niż swędzenie pochwy związane z alergią, suchością lub dermatozą.

Leczenie świądu pochwy w przypadku kandydozy może obejmować leki przeciwgrzybicze do stosowania miejscowego, na przykład w postaci globulek, czopków dopochwowych lub kremów, a w wybranych sytuacjach leczenie doustne. Nawracające lub ciężkie zakażenie może wymagać dłuższego schematu i potwierdzenia gatunku rodzaju Candida [2].

Leczenie infekcji bakteryjnych, takich jak objawowa bakteryjna waginoza, może obejmować metronidazol lub klindamycynę w schemacie dobranym przez lekarza [6]. Rzęsistkowicę leczy się chemioterapeutykami przeciwpierwotniakowymi z grupy nitroimidazoli. Równoczesne leczenie partnerów jest ważne dla ograniczenia ponownego zakażenia [3].

Opryszczkę narządów płciowych leczy się środkami przeciwwirusowymi, takimi jak acyklowir, walacyklowir lub famcyklowir. Leki mogą skrócić i złagodzić epizod choroby, ale nie usuwają wirusa z organizmu [7].

Przy suchości związanej z menopauzą dostępne metody leczenia obejmują nawilżacze i lubrykanty, a po ocenie lekarskiej także preparaty estrogenowe do stosowania miejscowego, między innymi kremy, tabletki lub krążki dopochwowe zawierające estrogen [5].

Skuteczne leczenie wymaga dopasowania do przyczyny. Preparat zastosowany na wszelki wypadek może nie pomóc, zamaskować typowe objawy i sprzyjać szybkiemu nawrotowi dolegliwości.