Grypa bez gorączki – czy to możliwe i co zrobić?

Tak. Grypa jest chorobą zakaźną układu oddechowego wywoływaną przez wirusy grypy. Gorączka często towarzyszy zakażeniu, ale nie występuje u każdego chorego. [2] Dlatego prawidłowego wyniku na termometrze nie należy traktować jako dowodu, że dolegliwości są wyłącznie przeziębieniem.

Przebieg bezgorączkowy i zakażenie bezobjawowe to różne sytuacje. W pierwszej występują dolegliwości, np. kaszel czy osłabienie, lecz bez gorączki. Zakażenie bezobjawowe oznacza brak objawów choroby. [8]

Brak wysokiej gorączki nie wyklucza poważnych powikłań i nie dowodzi, że choroba ma łagodniejszy przebieg. Ocenę ryzyka należy oprzeć na całym obrazie klinicznym, w tym chorobach współistniejących i pogorszeniu funkcjonowania. Grypa może wiązać się z zaostrzeniem choroby serca lub płuc także bez gorączki. [8]

Ogólne informacje o zakażeniu i powiązanych zagadnieniach zawiera przewodnik grypa.

Małe dzieci

Dzieci poniżej 5 lat, szczególnie poniżej 2 lat, są bardziej narażone na powikłania grypy. [2] U dziecka obserwuj przede wszystkim oddychanie, przyjmowanie płynów, oddawanie moczu i reakcję na otoczenie. Nie czekaj na wzrost temperatury, jeśli jego stan się pogarsza.

U małych dzieci objawom oddechowym mogą towarzyszyć wymioty lub biegunka. [1] Przekaż pediatrze, kiedy się pojawiły, ile dziecko pije i czy oddaje mocz. Same dolegliwości jelitowe nie stanowią potwierdzenia grypy.

Seniorzy i osoby z obniżoną odpornością

U osób starszych i z immunosupresją, czyli osłabionym działaniem układu odpornościowego, grypa może przebiegać bez gorączki. U osłabionych seniorów mogą wystąpić nietypowe oznaki, takie jak zmiana zachowania czy brak apetytu. [1]

Przy podejrzeniu zakażenia w tych grupach wskazany jest wczesny kontakt z lekarzem. [6] Nie należy odkładać rozmowy do czasu pojawienia się wysokiej temperatury.

Wcześniejszej oceny wymagają także osoby z określonymi chorobami przewlekłymi, m.in. chorobami serca i układu krążenia, chorobami nerek oraz cukrzycą. [4] Astma oskrzelowa również zwiększa ryzyko powikłań grypy. [2] Więcej wskazówek zawiera artykuł Grypa u seniorów i osób przewlekle chorych – kiedy do lekarza?.

Test można rozważyć również przy prawidłowej temperaturze. Jego znaczenie zależy od tego, czy wynik wpłynie na dalsze postępowanie, np. u osoby z grupy ryzyka lub przy zaostrzeniu choroby przewlekłej. Nie każdy pacjent musi mieć badanie przed decyzją o leczeniu. [8]

Szybki test antygenowy wykrywa składniki wirusa. Badanie molekularne, np. RT-PCR, wykrywa jego materiał genetyczny i jest czulsze od szybkiego testu antygenowego. Ujemny wynik antygenowy nie wyklucza grypy. [5]

Na wynik wpływają czas pobrania próbki, jej jakość oraz przestrzeganie instrukcji konkretnego testu. Jeśli podejrzenie zakażenia pozostaje istotne mimo ujemnego wyniku, lekarz może rozważyć badanie molekularne. [5]

Zapisz nazwę i rodzaj wykonanego testu, datę badania oraz dzień choroby, w którym pobrano próbkę. Nie odkładaj potrzebnej konsultacji tylko po to, aby powtarzać domowe badania. Szczegóły opisuje poradnik Test na grypę – kiedy wykonać i jak rozumieć wynik?.

Odpowiednie leczenie dobiera się na podstawie przebiegu choroby i ryzyka powikłań, a nie wyłącznie wysokości temperatury. Największa korzyść z terapii przeciwwirusowej wiąże się z wczesnym rozpoczęciem, zwykle w pierwszych 48 godzinach objawów. Ciężki lub postępujący przebieg, hospitalizacja i wysokie ryzyko mogą uzasadniać leczenie także później. W grupach priorytetowych nie należy opóźniać wskazanej terapii w oczekiwaniu na wynik testu. [6]

Opieka domowa obejmuje odpoczynek i odpowiednią ilość płynów. Leki przeciwbólowe stosuje się zgodnie z ulotką i po uwzględnieniu przeciwwskazań. Nie należy dublować paracetamolu w kilku preparatach. Antybiotyki nie działają na wirus grypy; mogą być potrzebne przy rozpoznanym powikłaniu bakteryjnym. [4]

Szczegółowe postępowanie przedstawia poradnik Leczenie grypy – domowa opieka i kiedy potrzebny jest lekarz.