Axia

Oficjalnym wskazaniem produktu Axia jest antykoncepcja doustna. Decyzja o przepisaniu leku Axia powinna być poprzedzona indywidualną oceną czynników ryzyka, ze szczególnym uwzględnieniem żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej oraz porównaniem tego ryzyka z innymi złożonymi hormonalnymi środkami antykoncepcyjnymi. [1]

Przed rozpoczęciem lub wznowieniem stosowania leku Axia dokumentacja produktu wskazuje na potrzebę zebrania pełnego wywiadu medycznego, w tym rodzinnego, wykluczenia ciąży, pomiaru ciśnienia tętniczego oraz oceny przeciwwskazań i ostrzeżeń. Zakres dodatkowej oceny zależy od indywidualnej sytuacji pacjentki. [1]

Podczas prywatnej konsultacji warto przekazać lekarzowi informacje o przebytych zakrzepach, migrenie z aurą, nadciśnieniu, paleniu tytoniu, chorobach wątroby i nerek, cukrzycy, planowanych operacjach lub długim unieruchomieniu, ciąży i okresie poporodowym, a także o wszystkich przyjmowanych lekach oraz produktach ziołowych.

Żylna choroba zakrzepowo-zatorowa jest jednym z najważniejszych zagrożeń uwzględnianych podczas kwalifikacji do stosowania leku Axia. Ryzyko powstania zakrzepów krwi może być większe przy współistnieniu dodatkowych czynników ryzyka. Dokumentacja wymienia wśród stanów wymagających szczególnej uwagi także przewlekłe zapalne choroby jelit, w tym chorobę Leśniowskiego-Crohna oraz wrzodziejące zapalenie jelita grubego, ponieważ mogą one wiązać się ze zwiększonym ryzykiem żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej. [1][2]

Nie wolno stosować leku Axia w szeregu sytuacji określonych w ChPL. Do najważniejszych przeciwwskazań należą obecna lub przebyta żylna choroba zakrzepowo-zatorowa, w tym zakrzepica żył głębokich i zatorowość płucna, a także znane zaburzenia wpływające na krzepliwość krwi, takie jak niedobór białka C, niedobór białka S, niedobór antytrombiny III, mutacja Leiden czynnika V czy obecność przeciwciał antyfosfolipidowych. [1][2]

Przeciwwskazaniem są również niektóre tętnicze zaburzenia zakrzepowo-zatorowe, m.in. przebyty zawał serca lub udar, przemijający napad niedokrwienny, dławica piersiowa oraz migrena z aurą. Leku nie należy stosować także przy bardzo wysokim ciśnieniu krwi, ciężkiej cukrzycy z uszkodzeniem naczyń krwionośnych albo ciężkich zaburzeniach gospodarki lipidowej, jeśli powodują wysokie ryzyko zdarzeń tętniczych. [1][2]

Inne istotne przeciwwskazania obejmują ciężką lub czynną chorobę wątroby do czasu normalizacji parametrów, ciężką lub ostrą niewydolność nerek, obecny lub przebyty nowotwór wątroby, rozpoznany lub podejrzewany nowotwór zależny od hormonów płciowych, niewyjaśnione krwawienie z pochwy oraz nadwrażliwość na substancje czynne lub pomocnicze. [1]

Szczególnej oceny wymagają też sytuacje mogące zwiększać ryzyko powstania zakrzepów krwi: BMI powyżej 30 kg/m², długotrwałe unieruchomienie, rozległy zabieg chirurgiczny, dodatni wywiad rodzinny w kierunku zakrzepicy w młodym wieku, wiek powyżej około 35 lat oraz okres bezpośrednio po porodzie. Ryzyko może wzrastać, gdy jednocześnie występuje kilka czynników. [1][2]

Ostrożność jest konieczna również m.in. przy chorobie Leśniowskiego-Crohna, wrzodziejącym zapaleniu jelita grubego, toczniu rumieniowatym układowym, niedokrwistości sierpowatokrwinkowej, hipertriglicerydemii, chorobach pęcherzyka żółciowego, padaczce i zakrzepowym zapaleniu żył powierzchniowych. W czasie stosowania leku Axia należy zgłaszać lekarzowi pojawienie się nowych czynników ryzyka lub nasilenie już istniejących. [1][2]

Stosowanie złożonych hormonalnych środków antykoncepcyjnych zwiększa ryzyko żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej w porównaniu z niestosowaniem takich środków. Zgodnie z oficjalną ulotką, w ciągu roku zakrzepy krwi występują u około 2 na 10 000 kobiet, które nie stosują złożonej antykoncepcji hormonalnej i nie są w ciąży. W przypadku złożonych środków zawierających drospirenon, takich jak lek Axia, szacowana częstość wynosi około 9–12 na 10 000 kobiet rocznie. Indywidualne ryzyko może być inne zależnie od obecnych czynników ryzyka. [1][2]

Ryzyko żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej jest największe w pierwszym roku pierwszego stosowania złożonego środka antykoncepcyjnego. Może być również zwiększone po wznowieniu stosowania po przerwie trwającej co najmniej 4 tygodnie. [1][2]

Ocena przed zastosowaniem preparatu obejmuje ryzyko żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej, w tym zakrzepicy żył głębokich, a także tętniczych zdarzeń zakrzepowych. Znaczenie mogą mieć m.in. wysokie ciśnienie krwi, długotrwałe unieruchomienie, toczeń rumieniowaty układowy oraz przewlekłe zapalne choroby jelit, takie jak wrzodziejące zapalenie jelita grubego. [1]

Przed zastosowaniem preparatu trzeba zgłosić lekarzowi przebyte zakrzepy krwi, migrenę, wysokie stężenie tłuszczów we krwi, wysokie lub niskie ciśnienie krwi, choroby wątroby oraz dziedziczne choroby krwi. Lekarz ocenia, czy złożony doustny preparat antykoncepcyjny jest odpowiednią metodą w danej sytuacji. [1]

Jak każdy produkt leczniczy, lek Axia może powodować działania niepożądane, ale nie wystąpią one u każdej pacjentki. W oficjalnej ulotce jako częste działania niepożądane wymieniono wahania nastroju, ból głowy, ból brzucha, trądzik, ból lub tkliwość piersi, powiększenie piersi, bolesne lub nieregularne miesiączki oraz zwiększenie masy ciała. [2]

Do niezbyt częstych objawów niepożądanych zaliczono m.in. depresję, nerwowość, zaburzenia snu, zawroty głowy, migrenę, nudności, wymioty, biegunkę, zaparcie, zaburzenia ciśnienia tętniczego, reakcje alergiczne, zaburzenia rytmu serca, zatrzymanie wody w organizmie i różne zaburzenia dotyczące skóry lub układu rozrodczego. [2]

Rzadkie, lecz poważne skutki uboczne obejmują niebezpieczne zakrzepy krwi w żyłach lub tętnicach, w tym zakrzepicę żył głębokich, zatorowość płucną, zawał serca, udar mózgu lub przemijające objawy udaru. Prawdopodobieństwo takich zdarzeń jest większe, jeśli u pacjentki występują dodatkowe czynniki ryzyka. [2]

Hormonalne środki antykoncepcyjne mogą wiązać się również ze zmianami nastroju. W dokumentacji leku wskazano, że depresja może mieć ciężki przebieg. Jeżeli w czasie stosowania leku Axia wystąpią nowe lub nasilające się objawy depresji albo wyraźne zmiany nastroju, należy możliwie szybko skontaktować się z lekarzem. [1][2]

Możliwe działania niepożądane Axia obejmują m.in. ból głowy, zmiany nastroju, ból piersi, zaburzenia krwawienia, nudności, zmiany masy ciała i obrzęk naczynioruchowy. Wystąpienie jakichkolwiek działań niepożądanych o ciężkim lub nagłym przebiegu wymaga kontaktu z lekarzem. [1][2]

Przed rozpoczęciem stosowania leku Axia należy powiedzieć lekarzowi o wszystkich przyjmowanych lekach, suplementach i produktach ziołowych. Niektóre substancje zwiększają metabolizm hormonów płciowych i mogą powodować krwawienie śródcykliczne lub zmniejszać działanie antykoncepcyjne złożonych hormonalnych środków antykoncepcyjnych. [1][2]

Do leków wymagających szczególnej uwagi należą m.in. niektóre leki przeciwpadaczkowe, takie jak fenytoina, prymidon, karbamazepina i okskarbazepina, ryfampicyna stosowana m.in. w leczeniu gruźlicy, wybrane leki stosowane w zakażeniu HIV lub HCV, gryzeofulwina oraz bozentan. Znaczenie może mieć również ziele dziurawca zwyczajnego (Hypericum perforatum). [1][2]

Lek Axia może z kolei wpływać na działanie innych produktów leczniczych, w tym cyklosporyny oraz lamotryginy. W określonych sytuacjach lekarz może zalecić dodatkowe metody antykoncepcji lub inną metodę antykoncepcyjną. Nie należy podejmować takiej decyzji samodzielnie. [1][2]

Stosowanie leku Axia jest przeciwwskazane podczas niektórych schematów leczenia zapalenia wątroby typu C, obejmujących m.in. kombinacje zawierające ombitaswir/parytaprewir/rytonawir i dazabuwir, glekaprewir/pibrentaswir lub sofosbuwir/welpataswir/woksylaprewir. [1][2]

Niektóre leki mogą osłabiać skuteczność doustnych produktów antykoncepcyjnych. Podczas ich stosowania mogą być potrzebne dodatkowe mechaniczne metody antykoncepcyjne; czas zabezpieczenia zależy od rodzaju interakcji i informacji produktowej. [1]

Stosowanie leku Axia nie jest wskazane w ciąży. Jeżeli podczas stosowania leku zostanie stwierdzona ciąża, zgodnie z oficjalną informacją produktową należy przerwać stosowanie i skontaktować się z lekarzem. [1][2]

Stosowanie złożonych hormonalnych środków antykoncepcyjnych w okresie karmienia piersią na ogół nie jest zalecane, ponieważ mogą one zmniejszać ilość pokarmu i zmieniać jego skład. Niewielkie ilości hormonów płciowych lub ich metabolitów mogą przenikać do mleka kobiecego, dlatego decyzja o stosowaniu leku Axia w okresie karmienia piersią wymaga indywidualnej oceny lekarza. [1][2]

Złożone doustne środki antykoncepcyjne mogą zmniejszać ilość pokarmu i zmieniać jego skład. Dlatego ich stosowanie w okresie karmienia piersią zazwyczaj nie powinno być zalecane do czasu zakończenia karmienia. Niewielkie ilości hormonów lub ich metabolitów mogą przenikać do mleka kobiecego. Jeśli pacjentka rozważa tabletki antykoncepcyjne w okresie karmienia piersią, wybór metody powinien zostać omówiony z lekarzem. [1][2]

Ciężka lub czynna choroba wątroby z nieprawidłowymi parametrami oraz ciężka lub ostra niewydolność nerek należą do przeciwwskazań opisanych w ChPL. Drospirenon ma właściwości antymineralokortykosteroidowe, dlatego w określonych sytuacjach klinicznych lekarz bierze pod uwagę także gospodarkę potasową i równocześnie stosowane leki. [1]

W okresie poporodowym ryzyko żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej jest zwiększone. Moment ewentualnego rozpoczęcia lub wznowienia stosowania leku Axia po porodzie wymaga uwzględnienia tego ryzyka oraz tego, czy pacjentka karmi piersią. Nie należy ustalać momentu rozpoczęcia samodzielnie. [1][2]

Pilnej oceny medycznej wymagają objawy mogące wskazywać na zakrzepicę żył głębokich, zatorowość płucną, zawał lub udar. Należą do nich m.in. jednostronny obrzęk nogi lub stopy, ból i tkliwość kończyny, nagła niewyjaśniona duszność, nagły kaszel mogący przebiegać z krwiopluciem, ostry ból w klatce piersiowej, nagłe zaburzenia widzenia, nagłe osłabienie lub drętwienie jednej strony ciała, problemy z mówieniem, nagły bardzo silny ból głowy, zaburzenia równowagi albo utrata przytomności. [1][2]

Natychmiastowej pomocy wymagają także objawy obrzęku naczynioruchowego, takie jak obrzęk twarzy, języka lub gardła, trudności w przełykaniu albo pokrzywka połączona z trudnościami w oddychaniu. [1][2]

Kontakt z lekarzem jest wskazany również w przypadku nietypowo silnego bólu brzucha, utrzymujących się lub nowych nietypowych krwawień, znacznego wzrostu ciśnienia, pojawienia się objawów depresji oraz każdej istotnej zmiany stanu zdrowia w czasie stosowania leku Axia. [1][2]

Więcej informacji: recepta online