Wypadanie włosów po ciąży – przyczyny, czas trwania i bezpieczne wsparcie

• Wypadanie włosów po ciąży najczęściej jest fizjologicznym telogenowym wypadaniem włosów, a nie trwałym uszkodzeniem mieszków. Po ciąży wypadanie włosów może wyglądać gwałtownie, mimo że odrost już się rozpoczyna.
• Typowe są równomierne przerzedzenie, więcej włosów podczas mycia i krótkie odrosty w okolicy skroni.
• Zwiększone wypadanie włosów zwykle rozpoczyna się około 2–4 miesięcy po porodzie, a pełność fryzury przeważnie wraca w ciągu 6–12 miesięcy [3].
• Karmienie piersią nie oznacza automatycznie potrzeby stosowania preparatów przeciw wypadaniu włosów; suplementację dobiera się indywidualnie [6].
• Niedobór żelaza, choroby tarczycy, gwałtowne odchudzanie i inne choroby ogólnoustrojowe mogą nasilać problem i wymagają oceny lekarskiej [4].

Przegląd metod stosowanych przy utracie włosów zawiera materiał: Jakie kuracje na wypadanie włosów. W łysieniu poporodowym kluczowe jest odróżnienie fizjologicznego procesu od niedoboru lub choroby.

Więcej materiałów z tego obszaru znajdziesz w dziale Choroby skóry.

• recepta online

Łysienie poporodowe jest postacią telogenowego wypadania włosów: przejściowego, niesbliznowaciejącego przerzedzenia na całej głowie. Skóra głowy zwykle nie jest zaczerwieniona, bolesna ani pokryta bliznami. Zauważalne przerzedzenia mogą być większe na szczycie głowy i w okolicy skroni, gdzie szczególnie widać krótkie odrosty. W wyniku mycia pacjentka może zauważać ich znacznie więcej niż wcześniej.

Nie chodzi o to, że mieszek włosowy przestaje pracować. Stary włos przygotowuje się do wypadnięcia, a pod nim mieszek zaczyna tworzyć nową łodygę. Wypadanie włosów po ciąży nie oznacza więc, że porost włosów został trwale zahamowany. Dlatego spora ilość włosów na szczotce może wyglądać niepokojąco, lecz u większości kobiet łysienie poporodowe ma charakter odwracalny [1].

Sam poród nie wyjaśnia każdego przypadku nadmiernego wypadania. Ocena nadmiernego wypadania obejmuje stan ogólny, skórę głowy i przebieg połogu. Niedobór żelaza, niedokrwistość, niska podaż białka, nieprawidłowa dieta, szybka redukcja masy ciała, infekcja, silny stres fizjologiczny oraz choroby tarczycy mogą zaburzać cykl życia włosa [4]. Wypadanie może też być objawem chorób ogólnoustrojowych, dlatego wywiad nie powinien ograniczać się do samego porodu. Lekarz może dobrać odpowiednie badania, na przykład morfologię krwi, ferrytynę, parametry gospodarki żelazowej i TSH, zależnie od objawów i wywiadu.

Zmęczenie, kołatanie serca, nietolerancja zimna, zaparcia, sucha skóra, zmiany masy ciała lub obniżenie nastroju w okresie połogu mogą towarzyszyć poporodowemu zapaleniu tarczycy [5].

Codzienne posiłki powinny dostarczać odpowiedniej ilości energii i białka. Witaminy i minerały najlepiej czerpać przede wszystkim z różnorodnego jadłospisu. Podstawą może być model diety bogatej w różnorodne produkty; zbilansowana dieta wspiera kondycję włosów, ale nie wyłącza fizjologicznego mechanizmu ich utraty. Warto uwzględniać chude mięso, ryby, jaja, nabiał, rośliny strączkowe, pełne ziarna i zielone warzywa liściaste. Produkty bogate w żelazo i białko dostarczają składników niezbędnych do prawidłowego wzrostu włosa, ale żadna pojedyncza dieta nie zatrzyma fizjologicznego łysienia poporodowego.

Nie należy rozpoczynać jakichkolwiek suplementów tylko z powodu deklaracji o działaniu wzmacniającym lub reklamy przeciw wypadaniu włosów. Preparaty zawierające witaminy i minerały często obejmują biotynę, jednak dowody na poprawę włosów u zdrowych osób są ograniczone. Biotyna stosowana w dużych ilościach może również zaburzać wyniki badań, w tym hormonów tarczycy [7]. Niedobór żelaza wymaga potwierdzenia, a ewentualny preparat powinien być dobierany do wyników badań [4].

Przed zakupem produktów opisywanych jako najlepsze tabletki na wypadanie włosów warto sprawdzić skład, dzienne dawki i zasadność stosowania. Suplementacja nie zastępuje diagnostyki.

Delikatna pielęgnacja włosów i skóry głowy nie skraca fazy telogenu, ale ogranicza łamanie i poprawia kondycję włosów. Pomocne może być stosowanie lekkiego szamponu zwiększającego objętość, odżywki nakładanej głównie na końce oraz grzebienia z szerokim rozstawem zębów [1]. Należy unikać bardzo ciepłego powietrza, pocierania ręcznikiem i ciasnego upinania. Wysoka temperatura wpływa negatywnie na łodygę, choć nie wywołuje telogenowego wypadania włosów.

Farbowanie włosów, robienie trwałej, częste używanie prostownicy lub lokówki nie zmieniają hormonalnego mechanizmu łysienia poporodowego, ale mogą osłabiać łodygi i zwiększać ich łamliwość. Specjalistyczne ampułki, wcierki i maski mogą poprawiać kondycję skóry głowy lub wygląd łodygi, lecz nie ma podstaw, by obiecywać szybszy porost nowych włosów ani odrost włosów po ciąży. Zaleca się masaż skóry głowy dla poprawy mikrokrążenia.

Karmienie piersią zwiększa zapotrzebowanie na część składników, ale nie oznacza potrzeby stosowania wieloskładnikowego preparatu u każdej kobiety. W okresie karmienia piersią zalecana jest zdrowa, różnorodna dieta, a decyzję o suplementacji należy dostosować do sposobu żywienia, wyników badań i stanu zdrowia [6]. Dotyczy to zwłaszcza kobiet karmiących stosujących dietę wegańską lub z zaburzeniami wchłaniania.

Ocenę przyczyny opiera się na wywiadzie, badaniu skóry głowy i wskazanych badaniach, a nie na samym poziomie prolaktyny [4]. Decyzji o karmieniu nie należy podejmować wyłącznie z powodu wypadania włosów po porodzie. Preparaty miejscowe lub doustne trzeba omówić z lekarzem, ponieważ ich bezpieczeństwo zależy od składu, dawki i etapu laktacji.