pH-metria przełyku – kiedy należy wykonać?

[[1]](#source-1).

Badanie pH nie służy wyłącznie do oceny nadkwaśności. Pozwala określić, jak długo kwaśna treść oddziałuje na przełyk, i sprawdzić, czy objawy pojawiają się równocześnie z epizodami refluksu. pH-metria z impedancją wykrywa również cofanie płynu i gazu niezależnie od ich kwaśności [[2]](#source-2).

• pH-metria przełyku bywa wskazana przy zgadze, regurgitacji lub bólu w klatce piersiowej, gdy rozpoznanie choroby refluksowej pozostaje niepewne.
• 24-godzinna pH-metria rejestruje zmiany pH w dolnej części przełyku podczas posiłków, aktywności i snu.
• pH-metria z impedancją ocenia refluks kwaśny, słabo kwaśny i niekwaśny oraz związek epizodów z objawami.
• Odstawienie inhibitorów pompy protonowej zależy od celu badania i może nastąpić wyłącznie zgodnie z instrukcją lekarza lub pracowni.
• Działania niepożądane są zwykle łagodne i przemijające; najczęściej dotyczą nosa i gardła.

Przy typowych dolegliwościach pomocne jest wcześniejsze uporządkowanie informacji o tym, jakie mogą być objawy refluksu. Dział Telemedycyna wyjaśnia natomiast zasady zdalnego kontaktu z lekarzem, który może omówić objawy i wskazać właściwy tryb dalszej diagnostyki.

pH-metria przełyku to badanie polegające na pomiarze stężenia jonów wodorowych w świetle przełyku. W wersji cewnikowej przez nos wprowadza się cienką sondę połączoną z rejestratorem. Czujnik ocenia kwaśność w dolnej części przełyku; standardowo jej końcówkę umieszcza się około 5 cm powyżej górnej granicy dolnego zwieracza przełyku, ustalonej zwykle podczas manometrii [[3]](#source-3).

Klasyczne badanie pH wykrywa głównie epizody kwaśne. Połączenie pH-metrii z impedancją umożliwia ocenę zarzucania treści żołądkowej oraz kierunku przemieszczania się płynu i gazu. Ma zatem istotne znaczenie przy podejrzeniu refluksu słabo kwaśnego lub niekwaśnego, odbijania i regurgitacji [[2]](#source-2).

Przygotowanie zależy od pytania diagnostycznego. Przy nieudokumentowanym GERD monitorowanie często wykonuje się bez leków hamujących wydzielanie kwasu. Przy potwierdzonej chorobie refluksowej i objawach utrzymujących się mimo terapii pH-metria z impedancją może natomiast zostać przeprowadzona podczas stosowania inhibitorów pompy protonowej [[2]](#source-2).

Nie należy samodzielnie odstawiać leków. Jeżeli badanie ma być wykonane bez terapii hamującej wydzielanie kwasu, wytyczne BSG wskazują na odstawienie inhibitorów pompy protonowej na 7 dni i pozostanie na czczo przez 6 godzin przed badaniem. Ostateczne zalecenia zawsze przekazuje pracownia, z uwzględnieniem innych chorób i przyjmowanych leków, w tym leków przeciwkrzepliwych [[3]](#source-3).

Ciężkie zaburzenia krzepnięcia, wcześniejsza operacja lub uraz nosa oraz inne sytuacje utrudniające bezpieczne wprowadzenie cewnika wymagają oceny przed badaniem [[7]](#source-7).

Podejrzenie lub rozpoznanie niedrożności gardła albo górnej części przełyku jest przeciwwskazaniem. Obecność owrzodzeń, zwężeń, żylaków, dużych uchyłków lub guza przełyku może zwiększać ryzyko wprowadzenia cewnika i wymaga indywidualnej kwalifikacji [[8]](#source-8).

Możliwe powikłania są zwykle niewielkie. Najczęściej pojawiają się katar, podrażnienie gardła, dyskomfort przy przełykaniu lub niewielkie krwawienie z nosa. Poważne uszkodzenie przełyku jest bardzo rzadkie. Nasilony ból, duszność, trudności w połykaniu albo utrzymujące się krwawienie wymagają pilnej oceny medycznej [[6]](#source-6).